Gast Recensie van Conny Schelvis over: Abortus, schaamte en schuld- Renate Gunther- Greene

Abortus , schaamte en schuld, Renate Günther-Greene
Isbn 9789463383325 uitgeverij Aspekt.

Ongeveer honderduizend vrouwen in Duitsland en zo’n dertigduizend in Nederland laten jaarlijks een abortus uitvoeren. Een deel van deze vrouwen kunnen de psychologische gevolgen aan, een ander lijdt aan gevoelens van schuld, schaamte en spijt. Weer andere lijden zelfs aan posttraumatische stressstoornis. Soms verdringen ze de negatieve gevolgen van een abortus te ontkennen en te verdringen waardoor je ziek zou kunnen worden. Hier wordt echter nauwelijks over gesproken, spreken over abortus en emoties is nog steeds een taboe.

Renate Günther- Greene, had zelf een abortus gehad en jaren later kreeg ze daar last van . Ze kreeg last van spijt, schuld en schaamte en ging op zoek naar andere vrouwen om er over te praten. Ze wilde dit alles in een documentaire verwerken. Vaak liep ze tegen muren op omdat niet iedereen hierover wilde praten. Of mensen wilde praten onder een fictieve naam omdat de schuld en schaamte er na al die jaren er nog was en vaak de naaste familie niet op de hoogte waren.

Het resultaat van al die gesprekken staan in deze bundel. Naast een aantal interviews (die als vraag- en antwoord verslag staan vermeldt) volgen er de verhalen van elf vrouwen. Allen gaan over de psychische en morele gevolgen van een abortus. Bij veel verhalen komt naar voren dat de begeleiding van vrouwen met psychische klachten na een abortus veel beter zou moeten zijn.

Op verzoek van VBOK-directeur Arthur Alderliesten verscheen een Nederlandse vertaling van dit boek van de in 2015 overleden filmregisseur Renate Günther-Greene. De VBOK wil hiermee het taboe op abortus doorbreken. Met name de conclusie uit het onderzoek van Günther- Greene dat abortuspreventie meer aandacht verdient en dat vrouwen die een zwangerschapsafbreking overwegen veel beter moeten worden voorgelicht over de ingrijpende psychosociale gevolgen spreken aan. In Duitsland is abortus pas toegestaan nadat de vrouw verplicht contact heeft gehad met een counselor en de VBOK hoopt dat dit ook in Nederland van kracht gaat. In Duitsland is de abortusratio fors lager dan die in Nederland wat volgens de VBOK ook zeker aan wet- en regelgeving ligt.
Na een inleidend verhaal over de eigen ervaring van Günther-Greene en tevens de reden waarom deze bundel door haar is samengesteld, lezen we eerst een woord vooraf en twee gesprekken met experts. Daarna volgen de verhalen van de ervaringsdeskundigen. Elf totaal verschillende vrouwen met verschillende achtergronden. Alle elf vertellen hoe ze zwanger raakte en waarom ze voor abortus kozen en hoe dat in zijn werk ging. Openhartige verhalen, waarbij ik sommige verhalen met verbazing las als het ging over hoe de abortus werd ondergaan en hoe de zorgverlener en de naasten van de vrouwen hiermee omgingen. Niet alleen ongeplande of ongewenste zwangerschappen maar ook het verhaal over een zwangerschap van een zwaar gehandicapt kindje wat afgebroken moet worden. De essentie van alle verhalen was naar mijn idee eigenlijk de (ontbrekende) voorlichting en begeleiding voor, tijdens en na de abortus. Dat zou zeker veel beter moeten zijn.
Hoewel een counselor in Duitsland verplicht is (en volgens de VBOK ook in Nederland zou moeten) blijkt dat ook niet altijd zo te gaan. In het nawoord door Arthur Alderliesten van de VBOK staat een heel duidelijk schema over de verschillen in de Duitse en Nederlandse wetgeving. Sommige verschillen zijn groot. De grens in Duitsland voor abortus is 12 weken en in Nederland 24 weken. Ook dat zou een reden zijn dat er in verhouding minder abortus is dan in Nederland en niet alleen de counseling waarover gesproken wordt. De thematiek is niet zo zwart/wit af te spiegelen. Maar feit blijft dat na jaren strijden er de mogelijkheid is tot abortus en als deze wel overwogen keuze wordt gemaakt moet er wel een goede begeleiding zijn.
Kleine kanttekening vind ik wel dat veel verhalen /gebeurtenissen een flinke tijd geleden hebben afgespeeld. Ik had graag een wat recenter interview er bij willen zien om te kijken of er in al die jaren al wat is verbeterd in de begeleiding of misschien een interview over de situatie in Nederland en hoe het daar gaat.
Verder denk ik dat voor vrouwen die met deze emoties worstelen het fijn is deze verhalen te lezen, zodat ze weten niet alleen te staan en ik denk dat het voor hulpverleners goed is te lezen om wat meer achtergronden te weten en ook waar de behoefte in de begeleiding zou kunnen liggen.

Conny Schelvis
http://www.conniesboekkies.wordpress.com

Advertisements